Khai thác bản quyền nhân vật hoạt hình - Cơ hội nào cho doanh nghiệp Việt Nam?

PV-Thứ sáu, ngày 26/04/2024 20:25 GMT+7

VTV.vn - Cấp quyền hình ảnh nhân vật (Character Licensing) là chiến lược kinh doanh được nhiều tập đoàn sáng tạo trên thế giới áp dụng thành công và đem về lợi nhuận khủng.

Cấp quyền hình ảnh nhân vật hoạt hình - Lĩnh vực tỷ đô

Tại Hội thảo "VMCC Marcom Talk #08: Character Licensing & Character Marketing - Gia tăng kết nối, mở lối doanh thu" nằm trong khuôn khổ chuỗi sự kiện chào mừng Ngày Sở hữu trí tuệ Thế giới" vừa diễn ra, các đại biểu đã thảo luận về một lĩnh vực còn khá mới mẻ tại Việt Nam hiện nay là Character Licensing.

Character Licensing là hình thức cấp quyền cho bên thứ ba sử dụng hình ảnh, thương hiệu và các yếu tố liên quan đến một nhân vật được bảo hộ bản quyền để sản xuất và kinh doanh các sản phẩm, dịch vụ (gọi tắt là cấp quyền thương mại nhân vật). Đây là một phần quan trọng trong chiến lược kinh doanh của nhiều doanh nghiệp toàn cầu, đặc biệt là các doanh nghiệp hoạt động trong ngành công nghiệp sáng tạo. Disney chính là cái tên đã góp phần tạo nên bùng nổ cho ngành cấp quyền thương mại nhân vật trên thế giới với các nhân vật gắn liền với lịch sử phát triển của họ, tiêu biểu là Mickey Mouse.

Khai thác bản quyền nhân vật hoạt hình - Cơ hội nào cho doanh nghiệp Việt Nam? - Ảnh 1.

Ảnh: Disneyland

Bên cạnh "ông lớn" như Disney, các đơn vị sản xuất phim lớn trên thế giới cũng áp dụng cấp quyền thương mại nhân vật như Warner Bros. Pictures, Marvel, Universal Pictures, Hasbro hay DreamWorks Animation. Cấp quyền thương mại nhân vật đã chứng minh khả năng đóng góp một khoản lớn doanh thu cho nền kinh tế thế giới, ngay cả trong những thời kỳ khó khăn nhất như khủng hoảng kinh tế hay đại dịch COVID-19.

Báo cáo năm 2022 của Licensing Global, doanh thu ngành Licensing toàn cầu ghi nhận 22 tỷ USD, trong đó thị phần lớn nhất thuộc về các cái tên như Disney, Warner Bros., Pokemon và Hasbro. Doanh số bán lẻ toàn cầu của hàng hóa giải trí và nhân vật cấp quyền từ năm 2014 đến 2019 tăng từ 107,2 tỷ USD lên 128,4 tỷ USD. Năm 2022, con số này đã cán mốc 340,8 tỷ USD, tăng 8,02% so với mức 315,5 tỷ USD của năm 2021, đánh dấu sự phục hồi sau đại dịch COVID-19.

Những con số đã cho thấy tiềm năng mạnh mẽ của hoạt động khai thác kinh doanh trên tài sản sở hữu trí tuệ và khả năng đóng góp to lớn cho ngành công nghiệp sáng tạo nói riêng cũng như toàn nền kinh tế nói chung. Tuy nhiên, việc cấp quyền nhân vật lại chưa được khai thác hiệu quả tại Việt Nam cũng như vấp phải một số khó khăn để các doanh nghiệp ứng dụng rộng rãi.

Làm gì để thúc đẩy thị trường cấp quyền thương mại nhân vật tại Việt Nam?

Ngành cấp quyền nhân vật tại Việt Nam non trẻ hơn rất nhiều so với lịch sử hơn 100 năm của ngành này trên thế giới và các hoạt động cấp quyền thương mại nhân vật trong nước cũng chưa phổ biến, phần lớn còn phụ thuộc vào các đơn vị quốc tế.

Mô tả về bối cảnh chung của ngành cấp quyền nhân vật tại Việt Nam, bà Lại Thị Mai - Đồng sáng lập và Giám đốc điều hành WOA UNI cho biết: "Hoạt động cấp quyền nhân vật chưa được khai thác triệt để tại thị trường Việt Nam. Hoạt động truyền thông hay Marketing cũng chưa khai thác nhiều từ các nhân vật cấp quyền mà chủ yếu sử dụng hình thức hợp tác với KOL, KOC. Các sản phẩm cấp quyền tại Việt Nam hầu hết do các thương hiệu Việt sử dụng các IP lớn của nước ngoài thông qua các đơn vị trung gian về cấp quyền trong khu vực. Bên cạnh đó là vấn đề làm nhái tràn lan hình ảnh của các nhân vật nổi tiếng cũng là một trở ngại để Việt Nam khai thác giá trị của ngành cấp quyền thương mại nhân vật".

Bà Đoàn Thị Bích Ngọc - CEO Canifa cũng đã chia sẻ những kinh nghiệm về chiến lược mua bản quyền hình ảnh, phạm vi ứng dụng, quy trình triển khai và đánh giá đầy thực tế.

Khai thác bản quyền nhân vật hoạt hình - Cơ hội nào cho doanh nghiệp Việt Nam? - Ảnh 2.

Nói về việc làm thế nào để thương hiệu lựa chọn được nhân vật phù hợp, bà Đoàn Thị Bích Ngọc chia sẻ: "Để lựa chọn một nhân vật đại diện cho đối tượng khách hàng của mình các thương hiệu cần dựa vào những yếu tố cảm tính và lý tính. Từ chiến lược kinh doanh, định vị thương hiệu, bối cảnh bên trong và bên ngoài, đặc biệt là xu hướng khách hàng sẽ là những "mũi tên" chỉ hướng cho chúng ta biết nên chọn nhân vật nào".

Dù là một thị trường non trẻ nhưng Việt Nam đang đứng trước rất nhiều cơ hội và nguồn lực để khai thác lợi ích to lớn đến từ ngành cấp quyền thương mại nhân vật.

Chia sẻ về vai trò của sáng tạo nội dung số và bản quyền số, ông Tạ Mạnh Hoàng - Tổng Giám đốc Sconnect, Chủ tịch Liên minh Sáng tạo Nội dung số (DCCA) cũng nhấn mạnh đến yêu cầu và trách nhiệm của người kinh doanh, người sáng tạo trong việc tôn trọng sở hữu trí tuệ cũng như hướng đến khả năng phát triển bền vững.

"Lĩnh vực sáng tạo của Việt Nam đang có sự phát triển vô cùng mạnh mẽ, chúng ta có đủ khả năng để khẳng định giá trị trên thị trường quốc tế. Những nỗ lực của chúng ta chắc chắn sẽ tạo ra những thành tựu mới trong thời gian tới" - ông Tạ Mạnh Hoàng chia sẻ thêm.

Với những nguồn lực đó, ông Tạ Mạnh Hoàng mong muốn có thể kết nối các doanh nghiệp trong lĩnh vực hoạt hình nói riêng và trong toàn ngành công nghiệp sáng tạo nói chung có thể chia sẻ những thế mạnh riêng, từ đó tạo nên sức mạnh chung, tìm kiếm và xây dựng nên nhiều IP chất lượng cao và khai thác giá trị từ các nhân vật bản quyền. Nhân vật Wolfoo của Sconnect là số ít nhân vật hoạt hình "make in Vietnam" được đầu tư phát triển kỹ lượng trong chiến lược cấp bản quyền IP.

Để thúc đẩy thị trường cấp quyền thương mại nhân vật tại Việt Nam, đóng vai trò quan trọng trong quá trình này là các đơn vị sáng tạo nội dung, nơi sản sinh ra các nhân vật hoạt hình. Ngành hoạt hình nước ta đang cho thấy những bước tiến đáng ghi nhận trong những năm gần đây như sự xuất hiện của những cái tên Việt trong quá trình sản xuất hoạt hình cho các studio quốc tế, đây cũng là tín hiệu cho thấy tiềm năng phát triển mạnh mẽ trong tương lai nếu được đầu tư và định hướng đúng đắn.

* Mời quý độc giả theo dõi các chương trình đã phát sóng của Đài Truyền hình Việt Nam trên TV OnlineVTVGo!

TIN MỚI

    X

    ĐANG PHÁT

    Bản tin thời tiết chào buổi sáng 3 phút trước